Çağdaş İran’da Étnik Yarılmanın Tarixi Gédişatı

Araşdırmanın amacı, çağdaş İran’da toplumsal yarılmanın (ayrışmanın) tarixi ve toplumsal içeriyini deyerlendirmekdir. Tehlil çerçivesi Rokan quramına dayanmaqdadır. Rokan, toplumsal yarılmanın (ayrışmanın) dévrimler sonrası ortaya çıxdığına inanar. Araşdırmada tarihxi qarşılaşdırma yöndemi istifade édilerek ilgili tarihixi sened ve vérilerden yararlanıldı. Burada étnik yapıları ferqli olan eyaletlerin, toplumsal-iqtisadi véri göstergeleri (indeksleri) qarşılaşdırıldı. Vérilerin deyerlendirilmesi, toplumsal, özellikle de étnik yarılmanın, Riza Şah döneminde yükselişe kéçdiyini gösterdi. Riza Şah, merkeziyyetçi ve baskıçı idare anlayışını oturdaraq İran toplumunu böldü ve yapısal edaletsizliyi qurumsallaşdırdı. Edaletsizlik ve uyğun şertlerden mehrumiyyet duyğusu, İran’da étnik yarılmanı étkinleşdirdi. Berabersizliyin azaldılması ve edaletin yayğınlaşdırılması, toplumsal mehrumiyyet ve yarılmanın étki ve süretini azaldabilir.
Toplumsal Yarılma, İran, Étnik Yarılma

Meqale İngilisce yazılmışdır. Oxumaq üçün, lütfen aşağıdaki başlığı tıklayınız:

 

A Historical Trend of Ethnic Cleavages in Contemporary Iran



Türkçe (TR)

Çağdaş İran’da Etnik Yarılmanın Tarihsel Gidişatı

Özet: Araştırmanın amacı, çağdaş İran’da toplumsal yarılmanın (ayrışmanın) tarihsel ve toplumsal içeriğini değerlendirmektir. Çözümleme çerçevesi Rokan kuramına dayanmaktadır. Rokan, toplumsal yarılmanın (ayrışmanın) devrimler sonrası ortaya çıktığına inanır. Araştırmada tarihsel karşılaştırma yöntemi kullanılarak ilgili tarihsel belge ve verilerden yararlanıldı. Burada etnik yapıları farklı olan illerin, toplumsal-ekonomik veri göstergeleri (indeksleri) karşılaştırıldı. Verilerin değerlendirilmesi, toplumsal, özellikle de etnik yarılmanın, Rıza Şah döneminde yükselişe geçtiğini gösterdi. Rıza Şah, merkeziyetçi ve baskıcı yönetim anlayışını oturtarak İran toplumunu böldü ve yapısal eşitsizliği kurumsallaştırdı. Eşitsizlik ve uygun koşullardan yoksunluk duygusu, İran’da etnik yarılmayı etkinleştirdi. Eşitsizliğin azaltılması ve adaletin yaygınlaştırılması, toplumsal yoksunluk ve ayrışmanın etki ve hızını azaltabilir.

YORUMLAR (0)

BENZER QONULAR (4)

tümü ›