İran’da Étnik Edaletsizlik: Umumi Bir Baxış

Yazar: Akbar Aghajanian

Meqale İngilisce yazılmışdır. Oxumaq üçün, lütfen aşağıdaki başlığı tıklayınız:

 

İran’da Etnik Eşitsizlik: Genel Bir Bakış

 

 

 

Türkçe (TR) - - - - - - -

İran’da Etnik Eşitsizlik: Genel Bir Bakış

Özet:
Makalede, İran’da farklı etnikler arasında sürdürülen toplumsal-ekonomik eşitsizlik olgusu incelenmektedir. Elde edilen verilerden çıkarılan sonuçlar, Fars ve Fars olmayan etnikler arasındaki eşitsizlik oranının giderek arttığını göstermektedir. Yaygın görüşlere karşın, İran’da çağcıllaşma projeleri kapsamında uygulanan kalkınma ve sanayileşme süreçleri buyunca, farklı etnikler arasında dağıtılan kaynak ve zenginlik oranları sürekli Fars etniğinin lehinde bir artış göstermektedir.

Araştırmada, çağdaş İran’da uygulanan çağcıllaşma projeleri bağlamında, eşitsizlik olgusunun nedenleri irdelenmektedir. Bulgular, İran’da çağcıllaşma süreçlerinin ilk aşamasında uygulanan; “siyasi yönetimin merkezileştirilmesi”, “Fars dili ve kültürünün başat kılınması” ve “merkeziyetçi kalkınma ve sanayileşme planlamaları” gibi yapısal düzenlemeleri, etnikler arası eşitsizliği tetikleyen esas nedenler olarak göstermektedir.

Sonraki dönemlerde (1960-1970) merkeziyetçi yönetimin pekiştirilmesi ve kentleşme eğilimli büyüme ve kalkınma politikaları nedeniyle mevcut eşitsizlik açığı daha da artmıştır. Bu dönemde, devlet tekelinde bulunan petrolün satışından elde edilen gelirin artışı ve yerel üretime göreli olarak düşük yatırım yatırılması, etnikler arası eşitsizlik açığının artmasına sebep olmuştur.

/ sitesinden 19.06.2026 tarihinde yazdırılmıştır